Page 214 - Diyarbakır Barosu Türkiye'de Kürtler Barış Süreci İçin Temel Gereksinimler
P. 214

aracl  olarak  kullanllmas  nln, bunu  yapmanrn  etkin  bir  yolu  olduğıJnun  aşikar  bulunduğunu  ifa-
        de etii.  Tc'y€  göre,  bu  hedefi slnlrlamak  için, varlığl  iddia edılen,  ''sadece  ve münhasıran  Kas
        tilya djlinde eğitım  giirme"  hakkl  gerekçe  göst€İilemezdi   çünkü  böyle  bir hak  mevcut  değildi.
        Tc böylece,  bOyle  bar  hakkln,  ebeveynlerin  çocuklarınln  ne tür eğitim  göreceğine  karaİ  Verme
        hakklndan   çlkarsama   yoluyla  varsayılabi]eceği  iddiaslnl  reddetmiş  oluyordu. Tc  bunüJn  yerine
        eğitim  görme  hakklnr.  kendisin€  odaklanlyol  ve bu hakkln,  ders  pİogramlaanl,  müfredatl,  zo
         runlu  dersleİı,  vb.  belirl€yen  yetkili  makamlann  sürekli  düzenlemelerine  tabi olduğunda  rsrar
        ediyord!.  Mahkemeye  göre,  "ılİ eğitim  dönemi"nden  §onraki  diI eğitimiain  belirlenmesi  de bu
        olağan  düzenlemelerden  biİiydi  ve hiçbir  şekilde  eğitim  göİme  tenel  hakklna  engel  diye  yo_


         Nitekım  mahkeme  daha  da ileri  9iderek,  resmi makamlarn  Katalancanin  eğitim sisteminde
        eğjtim  dili olarak  kUllanllması  kurallnı  koymalannln  pekala yasalara  uygun  olduğunu  savuİ_
        makla kalmayıp,  resmi  makamların  Katalancanln  bu  si5temjn  ''ağlrllk  merkezi''nde  yer  alma,
        slnl  kural olarak  koymalaİınln  bile  (Kastilya  ispanyolcasl  tamamen  dlşlanmadlğl  sürece)  yasal
        olduğunu savı.]ndu.8unun  iki  9elekçesi  Vardl] Birincisi/.'dils€l  biraradallk''  modelinin.'bü
        tünleşme"  Ve "toplumsal  bağlan  sikllaştlrma''  9ibi   yüce  hedefl€re  ulaşmaya  yönelik  olmasj
        ikincisi  i§e, b! mod€lin  iki  dil araslndaki  ''tarihten  miras  kalan dengesizlikleİin''  düzeltilmesi_
        ne imlan  vermesiydi.
        K^TALAİ{  DiLi vE KATALA  l(üLTüRÜ

        "Katalan  kültürü"  ile  '.Kataıanca  kültür''  ara§  ndaki  eşitlik Katalonya'da  gerek  sağdaki  9e_
        rekse  soldakj  liderler ve aydlnlar  taraflndan uıun  5ür€dir  zlmnen  Varsayllmlştlr.  t960/lann
        sonlannda  ve l970'liylllann  başlannda  50ldaİi  aydi.1ar   1tkültı]rel   emperyalizm''  ve  .'yeni   sö-
        murgecilik"  soylemlerini  benimsemiş  Ve bunlai  Kastilya  ispanyolcasının  oradaki  varllğ..a
        tatbik  etmişlerdir.  Bu durum,  Kasiilya  ispanyolcasünln  sadece  Franco  rejjminin  lisanlolmakla
        kalmaylp,  ayn  .amanda benzeri daha  önce  9örülmemiş  bu €konomik  büyüm€  döneminde  9ü_
        neyden  akln aıln  Kalalonya'ya  9elen  işçi  5 nlflnln  büyük  bir  çoğunluğunun  konı]ştuğu  dil olma-
        5lna rağmen  ortaya  çlkmlşnr.  Kastilya ispanyoicasl  konüşan  işçil€rin  sayı5l arttlkça,  yerli  orta
        slnıflar araslnda  dil militanllğ]  allp  yürümüştür.  8u militanilİ  ortaml  hiçbjr  y€rde  demokrasi_
        ye  9eçiş  döneminde  entelektüel  çeVrelerde  yay  lan,  ''Kata]an  kültürü''ne  ili§kin  tartlşmalarda_
        ki kadar  beliİ9ın  olmamrşt  r. 1976'da yapllan  konu  ile ilgili  bir  \.kongre''de   muhalif  eylemci_
        l€r  Katalonya'da  ''heİ  tünn sömürgecilik  eyleminin  ortadan kaldlnlmasl''nl  talep etrİişler
        dir.rı  sanat  aleminde  bu ne gibi  son!çlar  doğuracakt]?  ''Katalan  dilinde  ve Katalan  içerikli
        bir edebiyat"  (ne  demekse)  ve  ''Katalan  topraklaİ]nda  Katalancanın  yegane  sanatsal  ifade  dili
        olmasl."  Peki, yazllannl  Kastılya  ispanyolcaslyla  yazan  Katalanlara  ne olacaktl?  Bunlar ne
        sayllacaktl?  Yazar  Manuel  de Pedroıo,  saygın  sol kanat  dergısi   de canvı'de  Katalan  ay
                                                           'arla
        dınla, aİannda  yaygln  olan bir  9örğşü  dile  ğ€tiİıyordu:
           Kendi halllnln  dili.de  ya2mayan  Katalan  yazarl  ülkesinin  koltürün€   ıizofre.ik  bir unsur 9k-
           maktan  suçludul.  Bunu  bilinçsi2ce  yaplyorsa,  o.a  pek  itibaİ  €dilemez   çünkü  bir aydln  otalak
           eleştkel  qölevıvadlİ  ve  kendisini  sür€kli  olarak sorgulamaya  ha2rlllklı  olmak  zorundadlİ  t...]

           crüq*r.uürTarüfu  IB.EloD  curi.l,  ı97aı,  ?lll
        'l
        2u
   209   210   211   212   213   214   215   216   217   218   219