Page 47 - Diyarbakır Barosu Türk Ceza Kanunu Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu Ceza Ve Tedbirleri İnfazı Hakkında Kanun Tasarılarına İlişkin Görüş-Eleştiri Ve Önerilerimiz
P. 47
!Lz4ı4!!4!:]!ELEl.Lu!U!Ü_!4!LNcu!4E]s] _ _ _
/ Bu K6mln Beşin(i Bölümünde (Madde: 130-140) 'Yakalama Ve Gözaltı' başIlğı altın,
da düzenaeme yapllmlştır.
süreçıerin mantlk5al slralanlı gözetildiğinde, "Yakalama Ve Gözaltf, "Tutuklama" Ve
'Adli Kontrol' şeklinde bilbirini takip eden bir 9ranln izlenmesi Ve düzenlemenin blna go.
rc yapllması gerekli iken buna uyulmam§tlr. o}sa maddelerin yaamlndö bu slralamaya
ı]yulmasl, yasa yapma tekniğinin gereğidir. Yasa yapma aŞamalannda Talarlya son şekli!€-
rilirken, bu ilkeye uyulacağlnl umıJyoruz.
9) Köklü Bir Yenilik: Adli Kontrol sistemi
a-) Tasannln Birinci Kitap Dördüncü KElm üçüncü 8ölümünde (Madde] 1] 2-118) "Adli
Kontrol' başllğlaltındaki bu düzenleme yenilik getirmektedir. Ceza usul hıJkuku sistemimiz-
de köklü bır yeniIik getılen bu d<işiklik hükümlerini olumlı] karşlamaktaylz,
b) An(ak, 'GüVenae' kenar başllğlnl ta5ıyan Tasarının 1 16. madde5inin 2. flkaslnda be-
lirtilen Ve'(. .) gösterilen ,raya göle ödemelelin yapllmaslnl' öngören,
'a) Katılanln yaptığı masraflal, suçun neden olduğu zala ann giderilmesi ve eski hale
getirme; şüpheli Veya sanık naİaka borçlannt ödememeleri nedeniyle kovuştululuyorlarsa
nafaka borçlan,
b) Kamusal giderlel,
.:) Para cezalan' şeklindeki düzenleme, ekonomik yönden 9üçüz konumdaki şüpheliVe-
ya sanlklar aleyhinde sonuçlaa yaratmakıa; parasl oıanln daha güçlü konuma ü]laştql hü,]kıJk
eşitsizliğini meşru hale getirmektedir. Madde bu haliyle Anaya9mlzln 2. madde§inde ta-
nlmlanan hukuk devleti ilkesine Ve 1o, maddesinde tanlmıanan eşitlik kulahna aykinllk teş-
kil etmektedir.
() Öngörülen bu "güven(e" şeklinde tanlmlanan tedbirin, 'şüpheli Veya san!ğtn sosyal
Ve ekonomik konumuna göle' belirlenmesi şeklinde, dengeleyici bir kural ile düzenlenme-
sinin daha utgun olacağl görüşündeyiz.
1o) Yeni Bir Kategori: 'Muhaİaza Alt|nda TüJtma'
a-) Tasannln 120, maddesinin 5. flkraslnda. 'Şüpheli, sanık ve avukatlan, savtJnmalann|
hazlrlamak üzere süre isteminde bıJlundüklarlnda, tltı]klama karan Verilmez, Bu halde 5üp-
heli veya sanğa savunmasını yapmak üzerc dört 9ünü aşmayacak bir süle tanlnll, Bı] süle
içinde (azamj dört gün) 5üpheli veya sanlk, hakim Veya mahkeme kalanyla muhafaza altın-
da tutulabilir. (...) Tutuklama karan verilmezse, Şüpheli Veya 5anık derhal serbest blraklllr'
denmektedir.
Aynl maddenin (120. maddesinin) 6. flkraslnda,'Muhafaza altında bulundıJrmanln uy-
gulanmasl hakklndaki esas Ve usulier, Adalet Bakanılğlnca lçaşleli Bakanİğlnln 9örüşü aİna-
rak çlkarlla(ak yönetmeIikte göstef ilir" denmektedir.
Tasannın bu haliyle. 'MıJhafaza altlnda bulundıJrma uygulamasl' da, ceza usulsistemi-
mize yeni dahil edilm i§tir, Tasandaki düzenleme şekli itibariyl€ 'muhafaza altında bıJlunduı
ma', yakalama Ve gözalİında bulundurmanln bir devamldla, Tutuklama ya da adli kontrol
DlYAR&qxIR a RosU YAYj l,tt-4Rı
45

