Page 96 - Diyarbakır Barosu Türkiye'de Kürtler Barış Süreci İçin Temel Gereksinimler

lım insanlar.nln "yeterinc€ geniş bir qelişim bağlaml'' kıJllanmalaİı yönündeki hatlrlatmasl
önemlidir.ı'
Miroslav Hroch Avrupa'daki Norveçliler, Çekler, Finler, Estonyalllar, Litvanyalllar, slovak,
lar, Flamanlar Ve schleswig'deki Danimarkalllar 9ibi nispeten ı]fak aıınlıklarda milli hareke_
tin ikinci safhasl olarak tanlmladlğ1 milli s€ferberlik a9maslnda milli diriliş için gerek i ön
koşı.]llarla ilgili olarak ,öyle djyor: .'Ezilmiş bir milletin yurtseverleri araslnda o grubun (bur_
juva) üstlendiği önemli bir 9ör€vi aramak beyhırdedir.''ta Hİoch buljuvalarln yalnl, bilim in-
sanlannl ilgilendiİen birinci safhada da ortallkta 9özükmediklerinı söylüyor. Ancak, buljuva-
ıar yüks€len miıliyetçi hareketlerin üçüncü safhaslnda yer allyorlar. Hroch Norveç'i bu söyle
diklerinin dışlnda tutuyor. Aynca Bohemya'daki Çekler Ve Finler araslndaki milliyetçj sefer
berlik döneminde'.bıJrjuvaların araslndan milli hareketin ba2l savunucuıarlnln çlktlğlnl'' ka
bul etmekle biİ|ille, ''bunlarln m;lli hareketin finansmanlnda, teorisinde leya prat]ğinde
önemli bir rol oynamadıklannl ve belirleyici bir etkilerinin olmadlğlnl'' kaydediyor.ı5 Hloch,
Norveçliler dlşında ınceledaği etnik qruplarln hiçbjrinde milli s€ferb€rliğjn ikinci alamaslnda
buİjuvalain önemlı bir rol oynamadlklarl sonucuna Varlyor: \tBurjuva slnıflna atlamak hakim
milletin kucağlna at|amak qibiydi.''ı6

8u baklmda./ bilim insanlan Ve analistler Kürdistan lrak ve Kürdistan Türkiye'de Kürt milli
y€tçiliğinin qelışimini incelediklerinde, ABo'nin lrak'l iş9alinin hedeflerini Ve_gelinen
lu za,
manda_ +u i§galın sonuçlannı anlamadan bu böl9elerde Kürt milliyetçiliğinin güçlenmesini
anlamak mümkün değildir, Bence, ingjliz devletinin ve onu yöneten kapitaljstle/in 1960'larda
Ve ı970'lerde karşl karşlya kaldlklan güçlükler ı990/larda ve 2ooo'lerde Amerjka'nln hakim
kapitalist, milliy€tçi slnıfınln kanl karşıya kaldlğl 9üçlüklerd€n pek farkll değildir. Fakat bu
incelernenin odaklandlğü konır Amerika'nln egemen slnlflaanln Irak'r işgal etme kararlnln so-
nuçlan, Iraİ'ta ve Kürdistan Irak/ta Kün milliyetçiliğinin 9üçlenmesi Ve bunun Kİrdistan
Iİak'la biİ d€vlet olu§umu sürecin€ etkileİidir (ki blryle bir süreç lrakln yok oluşu ile bir
Arap_Irak devletinin Ve Kürdıstan_lrak'ln y€niden oluşturulmasınl da içerecektir). Bu, aynl
anda cer€yan ed€n fakat denk Veya dengeli olmayan devl€t oluşumu (Küİdistan_Irak), devlet
yok oluşu (lrak) süİEçleri ile yeniden devlet oluşturma potan§iyeli (Arap lrak) jçin iyi bir 6r_
nektır,
8u incelem€nin bir dığer konusu Kürt milliyetçiliğinin güçlenmesi ve Kürdistan_lrak'ta devlet
oluşumu 5İreçlerjnii Tİrk;ye ile olan iltkilerd€n Ve Ankara ile KDP_KYB aİaslndaki karşlllkll
ilişkiler mekanirmaslndan nasll etkilendiğini tahli] etmektjr. Naim, kapitalizm iıe mjlliyetçili-
ğin etkil€§imine dair ile.i 9örü§lü analızinde bir devletifl egemen kapitalistl€rinin ve milliyetçi
l€rinin, özellikle "Varsayülan'' bir kenar o]uşumun (dev etin) tehdidi 5öz konusuysa, ,,ekonomik,,
bir çözüm t€rcih edeceklerini, sava, denenm4 ve başanslz oldıJğu görülmüşse bunun daha da

1j
Miğl.V ıl Gh. scid/ Pfto,r',ri[ ol Nali@l R.li,zl il Erroo.: A codpzaliğ Aü|lrsis of dr srtzl c@njr
of
Prr.ioft e@gs anoüR sElü.r E!fur /vrrirs (Londra: canb,]dg. ! ni*6]iy P6, 1965), ., 1r4.
r5