Page 206 - Diyarbakır Barosu Türkiye'de Kürtler Barış Süreci İçin Temel Gereksinimler

olarak ılan etti. Meseleye baklşl şoyle idi: .'8ask, Val€ncia ve Galıcia dilleri 9ibi Katalan dili
de bir halk ağzl Ve biİ edebı söyleyiş tarzldlr. Bü dillelin birinci alanı eV ortamldlr ve bunüJn
yanl slra filolojik v€ etimolojik değerleri de vardlr t,..] Fakat ispanya vatandaşllk ruhunıJn
olıJşü]mu ve ispa,ıyollar arasındakı bütün oiumlu ilişkilertin oluşumül] için t,..] Kastilya ispan-
yolcasl [,,.] bunlann üzerinde zorunlu bir temel teşkil etme]idir,''3

Ne Var ki/ Primo dönemindeki baskllar Katalan ıamuoyunu yelel dil Ve İültijrlerini savunma
yönünde daha da güçlü biçimde yekvücut kllmaktan başka biİ işe yaİamadl- Öyle ki, IL cun_
huriyet'jn ilan ediıdiğj l93ı'in Nisan ayüı]da Katalonya/daki siyasi yelpazenin neredeys. ta-
maml bu baskllara t€pkiolarak şıJ veya bu ş€kilde ''Katalani2n''€ dönüşmü§tü.9 Il. cumhuİi.
yet'in kabulüyle birlikte Katalonya'ya önemli ölçüde özerklik vaat edildi. Ancak, hem cumhu-
riyet anayasaslna ilişkj. müzakerelerde h€m de bunlarln ardlndan Katalonya/nln Özerkliİ Ya-
sasr haİklnda yapl]an müzakerel€lde Katalan dilinin eğitim sisteminde kullanllmasl meselesi
şiddatlitartlşmalara konu oldu.ıo sonunda, bütün çocuklannl\anadillerinde'/ ilk öğretim 9ör_
meye haklan olduğu, fakat aynü zamanda hem Kastilya dilini hem de Katalan dilinj öğrenme_
leİi gerektiği kabul edildi.l] Aynca, yasada bu dillerin ikisinin de Katalonya'da İesmi dil oldu,
ğu kaydedildi ve bütün Vatandaşlara İesmi makamlarla ve devlet memurlaİyla iIişkil€rinde ve
her tüİlü resmi belgeyi kaleme almada istdikleri dilj s€çme hakkl tanlndl,t'

Ancak cumhuriy€t, iç savaş'ia Francisco Flanco'nvn nacionale!|efin€ yenilince, bütün bı]
tedbirl€İde yjne €skiye dönüıdü. Franco'n!n muzaffer rejimi tüm kamusal alanlarda Katalan
dilinın kullanlmlnlyasakladı ve bütün vatandaş]an '.imparatorlü]ğun dilini konuşmaya'' yoğun
biçimde teşvik etti."i3 Dil ve kültürü baskl altına alan bu tür poIitika|ar Kata|an orta slnlflarl-
nln kıtleler halinde rejimd€n soğumaianna yol açtı.t4 Demokratik muhalefet bı] politikalan
oybirliğıyle klnadlve Katalan dilinin öze]likle eğitim sistemıne, genel anlamda da kamu yaşa_
mına y€nıden yerleştililmesine yönelik taıepler gerek Katalonya siyasi y€loazesinjn ortaslndaki
milliyetçiler, gerels€ soldakj sosyalistl€r Ve komünistlerin diİenişlerini seferber €tmede odak
noktan oluşturdu.
Büyük ölçüde bu "d;lsel normalizasyon//po]itikalaİ sayesinde, Katalonya sakinlerinden
çoğu-
nun, birinci dillerj ne oluİsa olsun hem Kastilya dilini hem d€ Katalan dilini y€tkinlikle konuş_
malall gideİek daha fazla rastlanan, fakat nispeten yeni bir dUrumdırr, oemokrasiye geçiş dö
neminde Katalonya sakinlelinin h€men hemen hepsi Kastılya dilini konuşabiliyordü, Fakat Ka,

0 I.G| R.wlri6 ık s.E nbt, s. Jlr-

9 Aqr., !, rıa. Ayn6 bır. Enrjc |Jc.|.| d. crl, L. czğlnla Nulifu: lrlq., cuülu.. iı,lhir 4 f.taıa EıLbı/j@ l1931.
ı9r9(Baelod: Edjcionr tk la u.aao, 1932), öz.llit|.s,9] 12o.
L0'l.ftrr,nnüdiİd.s.Llnb|,i342.14],,|Jc.|rydaca|,aacaralunyaPoquıir\,r.|16bt*likaa|nlünkk,.d.kmü-
zak.Ğ1.4 g.cl b.k,, içi4 bk?. aJr.ar. ofsArr,,^ 5iud,6, Ekin ı9J2 v. odt tgr].
|| volla, 6rfr d. ]a ]hnM, ,. 55.
|2 l.fr.s, Rfuludö d. s.ba,bE, 9, 34A-
D rlai.otjlT,l.dil(ıü.l!r, ğnl| o(Jd.*l9. m9cLnr,. Bu.J"w e."ıq r:ğ-.rı
biı./ drid (Barlona: Blun., r973).
'a.q,,rli
İa Borj. d. İlq4r, "La si.bt dtnlaE al lii.l &l dlih fa.nuistai,, p. E YAs I solel,.d-, ll ılfri.iı, c.atu.r. i Er.
,*v. (a.el@i Fu.da.i6 Dctor Lluls Vil. d,Ab.da . t997) içind., 5. 56.