Page 116 - Diyarbakır Barosu İstanbul Protokolü
P. 116
DiYARBAKlR 8ARosU
2.GörüŞne süreci
263. Ktinisyen, görüşeceği kişiye görüşme sürecinde iztenecek prosedürü
(işkence öyküsü Ve şimdiki psikotojik iştevsettiği içeren p5ikososyaL öyküye
itişkin solu[ar) ayrlntltl otarak anlatmatl ve kişiyi büJ soru[arln ortaya (ıkarabi-
Leceği yoğun duygusat tepkilere hazırlamalldIr. Görüşülen kişiye 9ö.üşmeye
ara verme Ve herhangi bir noktada gÖrÜşmeyi kesme imkanl tanlnmall Ve
eğer stres düzeyi katlanl[amaz bir haI aLlrsa,9örüşme başka bir zaman için
randevu[aşarak durd!rutabitmeLidir. Ktinisyen, ktanik değerlendirmede ne5neL
katmayl 5ürdürürken, 50ruLarl sorarken duyarll ve empatik olmalıdlr. Aynl za-
manda qörüşmeci, mağdura Ve işkence tasvirlerine yönelik, a[9lıama Ve yargl-
tarlnl etkateyebite(ek potan5iyeL kişi5eL tepkiterinin farklnda olma[ldıı
264.6öfüşme süreci, mağdura lşkenc€ slrasındaki 5or9u[amayl hatlrtatabitir
Bu yüzden, ktinisyene yöneLik korku, öfke, içe kapanma, (aresizlik, kafa ka-
rlşlktlğl, panik, nefret 9ibi oLumsuz duyqular güçıü biçimde ortaya çlkabilir.
Ktınisyenin bı.] tür duygu[ann ifade edi[mesine ve açlklanmaslna izin ver-
mesi, mağdı.]r!n içinde butunduğu zor durumu an[ad|ğlnl ifade etmesi 9e-
rekir AyİıCa kişinin ha[a eziyet görme Ve baskü attlnda olma oLasl[lğl akllda
tututmatldlı Gerekti otduğu hatterde,yetkitiler taraflndan yasaklanm|ş faa[i
yet|erte it9iLi 50ru[ardan kaçlnllma[ldlr. Ne amaçLa psikoLojik değertendirme
yapİtdlğlnl dikkate atmak, tJzmanln solum[u butunduğu qiztiiiğin derecesini
de betirteyeceği için önemtidir. Değertendirme, bir devtet yetkitisitaraflndan
yasat bir prosedür içinde kişinin işkence iddıatarlnIn doğruLuğunu tespit et-
mek için istenmi§se,o zaman değerIendifi[en kişiye raporda 5unu[acak bütün
bit9iter için tlbbi 9a2titik kura[lnln geçerti olmayacağl söylenmelidir. Ancak
psikolojik değeltendirme ta[ebi mağdurdan geliyorsa, o takdirde uzman tıbbi
9iztitik itkesine uymatldtr
265. Fizikset ve psikoLojik değertendirme yapan klinisyentelin, şiddetti trav-
matik dı]rumtaın değertendiritmesi slraslnda hem görüşen hem de 9örüşü-
ten kişide ortaya çlkabitecek potansiyel duygusaI tepkilerin farkında otma[aa
gerekir, Bu duygusaI tepkiLer, aktanm (transferan5) ve karşl-aktafüm o[arak
adtandlrltlrtar. Örneğin, özeLtikLe travma öyküterini aynntlLannl anlatma[a-
n ya da hatırtamalan lstendiğinde, işkence mağdurtannln gösterdiği tipik
tepkitelden bazltan 9üVensizLik, korku, utanç, öfke ve suçlu[uktuı Aktartm,
mağdurun, gerçekte kendi geçmiş yaşantıl,arlyLa itişkiti otduğunu fark etme-
yerek, ktinisyene kişisel, olarak hissettiğlni zanneftiği, kl,inisyene yönettitmiş
duygu[arldltAyrlca karşl-aktanm oLarak bilinen, ktinisyenin mağdura yönelik
duygusat tePkiteri de p5ikotojik değertendirmeyi etkileyebitir.Aktarlm ve kar-
şl-aktarlm birbirlerine bağLı ve etkiLeşim içindediı
266. Travmatik bir öykünün ayrlntl[arlnı anlatmayl Ve hatlrlamayl içeren bir
9örüşme veya muayenenin, mağduru, rahatslzllk yaratan ve istenmeyen anı
tara, düşüncelere ve duyqu[ara maruz blrakacağ1 düşünüLdüğünde, aktanm
tepkiLerinin değertendirme 5üreci üzerindeki potansiyet etkiteri net bir şe-
114

