Page 105 - Diyarbakır Barosu Türkiye'de Kürtler Barış Süreci İçin Temel Gereksinimler

laş.rak giderilmesi çabaslnda ve bu durumun Türk Batllllaşmannl tersten belirmesinde oldu,
ğu qibi-
8D durümda, dönem çallşmalarınln tüm açlkllğlyla oftaya koyduğu gibi,ger€k Türkleştırm€
polltikalan açıslndan, qerek5€ i5laml modernleştirme ve ehlileştirm€ poljtikalan açlslndan
Türkiye'de temel dönüştürücü fonksiyonun silahlü kuw€tler kontrolünde bir devlet taĞflndan
yaplldığlnl 5öylem€mi, mümkündür.

Tüİkiy€'deki dönüştürücü modernist projenin, asker elıyle ve asker üzerinden hazlİlanması ve
ger§ekl€ştirilmesi, asker kişi ve askeİa durumun bireyler taraftndan "mod.rn, kurucu/ kurtan-
cl !t en önemlisi model" olarak içselle$irilmesi, zihinıerin yarl ask€ril€şmesi süreci olarak da
kar§lm 2a çlkar. Bugün yaşadüğlmız klrllmalara baktlğlmlz zaman, modernizm, siyaset çağ-
daşllk, devlet, asker kelim€leri arasında kurulan çağrlşlm ilişkılerı, özellıkle siyaset,devlet öz-
deiliğinin işar€t ettiği kuralcl bir faydaclllk ve zıhinleİdeki simgesel, hatta m€ğfoİik bağlar
Tür*]ye bağlamlnda dikkat çekici boyutlardadlİ. Dolayls.yla kök meselesi yukarıdaki ilk iki
5oru açlslndan 6zellikl€ Öıemlidil.

Gelelim üçüncü soruya, militariımin gerek devlet düz€yinde gerek toplumsal glıJplar, siyasi
örgütler düzeyinde nasll yapılandlğı mes€lesine,.. Bu soru bir yönüyl€ Türkleştirme ve ehlileş-
tirme, modernist dönüştüİmenin sistem kurgusunu ya da iç mekanizmaslnl tasvir eder- Nedir
b! ,ç mekanizma?
Militar]st yapllanma Türkiye'de temel olarak iki ana unsur üstüne oturür. 8unlardar birincisi
devlet Ve siyaset alanl araslnda mutlak bir aynmdlr, Toplumun taıeplelini taşlyan siyas€t ile/
tal€pler ne istikamette o|ursa olsun değişmez tutum ve politjkalarl temsıl ed€n devlet arasln,
daki ayrlşma, buradan hareketle pratik olaİak, siyasi alanlnln sürekli ve dİzenli olarak daral-
tılmasl, siyasetin toplum adlna ve toplum için ilgilenğbileceği konulann azaltllmasl işlevini ye
rine qetirir.

Bu işleyişt€ cumhuriyetin aki temsl projesinden herhangi birisinjya da bu projelerin aslitaşlyl
clsl oıan askeri vesayete dayall devlet modelini şu ya da bu şekilde zaafa uğratabileceİ ya da
etkilemesl beklenecek her tür lalep, konu ve sorun hlzll bir şekiıde "kodlanmlş milli politika ya
da milli çlkar" adl altlnda devl€tleştjrmeye tabi olur. Herhangi biİ topiunsal sorunun devl€t
alanlna katllmasl siyas€te, tartlşmaya, sivil öneri, çözüm ve katklya kapanması anlamınl taşlr.
Laiklik, Kürt meselesi, dlş polıtika gibi t€mel konular devlet alanlnln asli konularl olduğu gibi,
bu konulann yeni toplumsal ve siyasal geljşmelerle doğan y€ni ve çeşitli boyutlannın sür€kli
devl€tl€ıirilmesi Ve siyasi alandan koparllmasl bize militarist sistemin temel çalışma biçimi,
ni, §leyj! biçiminive gü€ürıü qösteriİ.
Türk siyasi tarihinin, toplumsal alanln siya§et üz€rindefı düzenl; devletleştirilmesi, devıet ala-
nlnm genişleyip dolaylslyla "d|]zenlemeye açık politik konular"ln azalmasl üstüne kuİulu bjr
öyküsn vardlr.
Milli çlkarln ne olduğuna ya da milli politikanln nasll şekillenmesi 9ercktiğine karar veren/
yani kodlama işleminde amiı olan, "devl€tin milletiyle bölünmez bütünlüğünü koruma" adl al,
tlnda cumhuriyet proj€lerinin süİpkliliğjni sağlama işini üstelenen silahll kuwetlerdir, silahll