Page 121 - Diyarbakır Barosu Başkanlığı Yeni Anayasa Arayışları Konferansı 3-4 Nisan 2015

tJIYARBAK]R B^RosU

şimdi sivil lesayetten falan bahsedilir.

Bir de yasaiarda lar olan bir idari vesayetimiz var nur topu gibi. Ve mer-
kczin yereldeki temsilcisi olan vali veya kaymakam, eğer izin vemezse o
yerelde çivi çakılamaz, Bu kadar basit... ve bu l876'dan beri bövle ve
bu gun eeldiğimi,/ yerde nerde duruyoruz. elımizde ne tüü bır be]g; \er.
nasl] bir çahşma nasıl bir arayış val diye sorduğumuzda bir tek belki iki
ama o da biraz yurtdışına sarktyor. Ben Rojava'nın toplumsal sözleŞme-
sini de bu işin içine dahil ediyorum. Zaten herhalde aynı ellerden çlkmış_
hr. Elde, Türkiye Büyijİ Mil]et Meclisi Uzlaşma Komisyonu'nda şimdi
lav edilmiş olan komisyonun çalışmalannın dışında labi hocalann çalış-
maları var ama devletin kay(larlna geçmiş olan çalışmalar. araytŞlar. Uz-
laşma Komisyonu'nun araylşlarü. Şimdi onlara biı kısaca göz atallm,

Bir kere bunu isıemeyenlerden başlayal,m. MHP'nin hiç bu konuda yani
o yolun yolcusu değil zaten, Öyle bir niyeli yok. Hiçbir zaman otmadl ve
muhtemelen de olmayacak. O elinden ge]s€ l876'nın da öncesine geçer
herhalde. CHP'nin idari vesayeti hafifleten bir lakım teklifleri vardı Uz-
laşma Komisyonu'nda özellikle bu l23, l26, l27 ile bağIantıh. Yani idaİi
vesayeti tarif eden anayasa maddelerinden bahsediyorum. AKP'nin leklifi
bunlar. Tahminler, spekülasyonlar leya öngörüler f'alan değil; bunlar
Türkiye Büyük Mi]let Meclisinin web sitesinde olan bilgi]ef. Yani herkes
girip bakabilir, Zaten şiddetle talsiye ederim. Hele şimdj bu eli kulağında
başkanlık sistemini açıklayacak AKP. Yani muhakkak bir girip bakılma-
sında fayda var. Çünkü herhalde açıklayacaklan Uz]aşma Komisyonu'na
getirdikleri tekljfl€ birebir aynı şey olacak herhalde başkanllkla alakalı.
Cöreceğiz birkaç gün soru,a.

AKP'nin tek]ifinde l982'nin bu aşln merkeziyetçi ruhuna sadakaı var bif
kere. İki fiiliyattaki ge4ek ise, bu 1982 merkeziyetçiliğini daha aŞ|rl bir
aşamaya taşıyan, neredeyse tek kişide toplayan bir merkeziyetçilik, Şiıı-
di AKP'nin teklifi bu anlarnda yani merkeziyetçilik açısından 82 anaya-
saslnın da fevkinde bir merkeziyetçilik içeriyor aslmda. Bakalım başba-
kan bu işin altından nas,] kalkacak? Çünkü kendi üstünde otuİduğu ma-
kam| lav eden bir leklif var AKP'nin uzlaşma komisyonunda. Şimdi bu-
rada elle fufulur üÇ bahmdan önemli teklii, komisyona BDP'nin getirdiği
teklifli. Hem Vahap, hem Özgür klsaca bahs€ttiler ama ben biIaz daha ay-
rıntısına girmek isıiyorum, Çünkü tanışmayl hakikaten lE76 ruhunun
öyle diyeyim- öıesine taşlyan ve ilk defa devletin, devlette kayl alhna
alınmtş bi. kavraml BDP getiriyoı. Yani ülkenin idari sisteminin ademi
merkeziyetçi olduğunu. Bu tarihidt. Hakikaten Tijrkiye'de yani osman-
ll'dan bu yana daha önce böylesine cesur, bu kadar açlk ve bu kadar
anahlar bif tespil yapülmadl. Anahtaİ diyorum, zira demin adınl ettiğim ve
l876'dan bu yana bütiin anayasal metiniere girmiş olan yani

ll9