Page 23 - Diyarbakır Barosu Eleştirel Açıdan Yeni Türk Ceza Kanunu Genel Hükümler
P. 23
20-44), Bu k§lm, ceza sorumluluğunun Şahsiliği, Kast Ve Taksir;
ceza sorumluluğunu Kaldlran veya Azaltan Nedenler; sLrça
Teşebbüs; suça lştirak Ve suçlann lÇtimal şeklinde alt bölümlere
yer vermiştit
A-) cEzA soRuMLuLuĞuNUN şAHslLlĞl, KAST VE TAKslR:
ceza sorumluhğuİun Phsiliği kenar başllğl altlnda düzenlenen
Yeni TcK'nln 20. maddesinin 2. flkra§nda "Tüzel kişiler hakklnda
ceza yaptlrlml uygulanamaz" şeklindeki slnlrlandlncl kuralln
Anayasal bir dayanağ yoktur Anayasada yer almayan böyle bir
slnlrlandlrma kurallnln, başka bir yasanln akslne hükmüyle ortadan
kaldlnlabilmesi mümkündür.
Tüzel kişiler hakklnda ceza yaptlnmı uygulanamayacağlnl
belirten maddenin ikinci cümlesi, "suç dolaylslyıa güvenlik tedbiri
nıteliğindeki yaptlnmln sakİ" olduğunu ifade etmektedir Yasanın
60. maddesinde bu yaptlrımln müsadere veya iznin iptali şeklinde
ı]ygulanacağlnl belirtmektedir, Tüzel kişjnin yaşamlna son verne
sonucunu yaratan bu "tedbir"in ceza sayılmaylşl, tamamen
sanaldlt Esaslnda iznin iptali Ve müsadere, ler'i cezadır. Fer'i
cezadan farkll olan "güVenlik tedbiri", kişiyı iyileştirmek Ve lslah
etmek amaclyla öngörülen bir yaptlnm tazldl. oysa iznin iptali ve
müsaderenin, iyileştirme ya da lslah etmeyle hiçbir ilgisi yoktur
Tüzel kişinin yaşamlnı sona erdirme ya da bir hakklnl ortadan
kaldlrma sonucunu yaratan düzenleme, (düpedüz) bir cezadlr; fer'i
cezadlt Düzenleme karŞlsında, tüzel kişiler hakklnda da ceza
yaptlnml uygürlanabileceği sonucu ortaya çlkmaKa; metin kendi
içinde, kendısini yalanlamaktadlr,
Derneklel Kanunu, TTK ve ceza hukıJku kurallan birlikte
değerlendirildiğinde, sUçu işleyen esasında tüzel kişinin kendisi
değildir; tüzel kişinin organlan Ve bizatihi organlanndaki
temsilcileridir Bu itibarla yargllama süjesi 'tüzel kişi'nin kendisi
olmaylp tüzel kişinin organlannda görevli gerçek kişilerdır. Gerçek
kişinin tüzel yapdaki konumu Ve eyleminin Şekillenmesine uygun
düşen tanlmlama getİilerek feai ceza uygıJlanabilir Bu itibarla
"ceza yapttnmı uygulanamaz" deyip, tüzel kişinin yaşamlnl sona
21

