Page 88 - Diyarbakır Barosu Türkiye'de Kürtler Barış Süreci İçin Temel Gereksinimler

Fakat ETA'nln ümitsi.lik duygusunu belki de en çok arttlran faktör sadece devletin yaptlklaİl,
nln değil, Bask toplürmunun kendi içinde örgüte karşl beıilen Ve öİgütün şiddet eylemlelini
"Bask pıfüldsu adlna yapllıyor'' 9er€İçesiyle savunmaslnl neredeyse imkanslz kllan bil dj2i
baİşçll halk hareletlenmesinin sonucu o]arak ortaya ç ktl, ETA'ya karşl daha önce benzeri
9örülmemiş bu 9Üİ ve sefeİber muhal€fet, t997'nin T€mmıJz aylnda öİgütiin Erm0a ken_
'€sli
tjnin PP partisin€ mensup Migu€l Angel Blanco adll bir yerel m€cli5 üyesini kaçlnp, hükÜmet
bİtün ETA'Il mahkumlan 48 saat içinde 8ask olk€sine nakletmedıği taİdirde öldürecekleri
yolunda bil İltimatom Vermesi üzerine patlama yaptl. Blanco'nun 5erbest blraklJmasl için so,
kaklarda derhal gösteriler başladl. Blanco'nun öldürüldüğü kesinleşince göst€riler resmen pat-
ladl. Hatta ]llmll mjlliyetçi PNV partisinin bil§ok üyesi de 9östelilere katıldl.
işte böyl€ bir ortamda ETA 1998'in Eylül aylnda ilk kez şartll bir at€şkes ilan etti. 14 ay ka
dar süren bu ilk ateşkes, ETA'nln st.atejisinde yeni bir değişikliğe işaİet edjyordu: ETA artlk
"sjlahll mücadeie"yi bıraklp bağlms]zllk taraftalı biİ milliyetçi cephe ınşa etmeye çallşacaktl.
(ıLtt Lı. BAsl( İritLiYETçiLiĞiıüiıl RADiKALLEşıltEsi vE
sİYAsı PARTiLER YAsAsr

ETA ile girişilecek her türlü banş müzakeresınin yaln 2 Ve yalnlz merkezi hükümet taraflndan
yürütüleceği yolunda büti]n siyasi partiler aras nda mevcut olan mutabakata aç]kça ayklr bi,
çimd€, lllmll milliy€tçi PNV partisi şiddet €ylemlerine sofl Verdirmek niyetiyIe ateşıesin iıa_
nından önce bu paramıliter öİgütle bir dizi girli qörüşme yapmlştl. 8u görüşm€lerde PNV
partisi esas itibanyla, ETA'nln silah blİakma Vaadine karşll k anayasal düzenden alenen ayrrl_
mayü kabul etmişti, Bu gö]"üşmel€r klsa süre içinde, önce bölgedeki sosyalist PSE_PsoE ile
PNV araslndaki tüm işbirliğınin kesilmesinej ardündan ETA'nln süresız olarak ateşkes ilan et,
mesine ve nihayet Pa.İo de l,zarİa anlaşmasınln imzalanmaslna yol açtl, 1998 sonbahannda
PNv'nin "giro soberanista''sl (yani '.eqemenlıkçi manevrasl'') tamamlanmıştl. ETA tekİar 5i-
lahlanmaya karar veldikten sonra bile artlk geriye dönüş olmayacaktı,

Bu noktadan itibaren PNV k€ndj kaderini tayin hakkl için basİrmaya başladl, Bu talepler, 50_
nunda PNV'li yerel Valı (yani lehendekarD Juan Jos€ Ibarr€txe'nin Ekim 2oo3'te .Plan Ibar_
retxe//i Ba§k yasama organlna sunmaslnl Ve yasama organlnln da planl kabuletmesini sağia_
dr. Kabul edilen plan "8ask halkr kendi qeleceğini belirleme hakklna sahiptir//diyor ve bu
hakkın kullanllmasl için uygu. yol olarak refeİandumu s€çiyordu. ''ispanyol Devletiyle ser
best Bağlant" biçiminde yeni biİ statünün öngar!ldüğü planda bu statünün yakln gelecekte
halk oyuna sunulmasl niyeti ifade ediliyor ve ispanyol devletinın bu süİeci durdurmak maksa
d,yla mudahal€ edemeyeceği- veva en az.nda. ]spanyol devlelinin 8ask halklnln demokratik
iradesine saygl gösteİmesi q€İektiğj Vı]rgu anlyordu. oysa bu iradeyi dile getirmek için seçilen
mekanizma anayasada açlkça yasaklanm ştü.16
PNV'nin taleplerjnin böyle radikalleşme§i ispanya'nln geri kalan bölgel€rinin çoğunda hjç de
iyi karş.lanmadl. Illml] milliyetçılerle bunlann daha radikal, şiddet yanllsı biraderleri arasın_
da suç ortakllğl kuruldıJğunu iddia eden sağcl popüiin basln büyük yayqara kopardl- o tal]ht.

26 iPan üba .lxe"lnt rnet!, w