Page 183 - Diyarbakır Barosu Türkiye'de Kürtler Barış Süreci İçin Temel Gereksinimler

8ölgedeki sanayi teşViı sistemine bakacak olurük, maalesef allnmlş teşvik bğlgelerinin ne ka,
darınln gerç€kl6ştirilmiş olduğu hakklnda .ld6 veri m€vcut değildir. Ancak hangi ile vğya böl
geye kaç t€şvik bel9e5i v€rildiğl ve bu yapllacak yatırlmların bazl bilgilelini ıçeren istatistiki
bilgileİe ulaş]labiliyor. Hem teşvik belge sayısl hem de bu yatlnmlar için öngörülen §abit yatl-
rlm tutall toplamü açlslndan baktığlmızda Doğı] Anadolu son slİada yer almakta, onu Güney,
doğu Anadolu takip etmekted;r. 8urada mevcut teşvikl€rin yetersizliğini de vurgulamadan 9e,
çemeyeceğim.
sosyo€konomik 9€lişme için eğitim alanl çok önemlidir. Peki, €ğitimdeki durumumuz nedir?
oitarbaklr Millj Eğilim Müdürlüğü 2o07 ylll verilerine göre Diyarbaklr'da okuma yazma bil
meyen nÜfus %ro'dur. Erkeklerin %l6'sı, kadınlarln ise %44'Ü okuma yazma bilmiyoİ,
Yine, Diyarbakır'da ilköğretimd€ ortalama 5lnlf mevcudu 53 kişi, kent merke?lerinde bU sayl
65'€ qlkabiliyoİ.
okDla başlayan hel4 öğrenciden ancak ı'i ilköğrenimini tamamlayabiliyol, Diyarbaklr Türki
ye'Je okuldan kaylt sildirmenin en fazla olduğu il durumunda, 2 ay önce ilkokul öğretmenl€ri
ile konuya itişkin yapllan toplantda öğretmenler bir öğİenci kaylt sildirdığinde nedenlerinin
üıerinde durmak yerine "oh! slnlf bir kişi daha rahatladl" diye düşünüyoruz demişlerdir,

açlkça ortaya koyuyor: Bölqede devletin eğitimle ilgiIi yatlrlml son derece
Tüm bunlar şunu
yetErsizdiİ. "Haydi Kı2lar okula" kampanyalan yaplllrken bir yandan da okullann inşa edil-
me9i, yeteİli sayüda ve nitelikli öğretmenlerin tayin edilmesi, öğrencilerc eğitim materyalleli-
nin sağlanmasl 9ibi devletin solumluluğunda olan işlerin yapllmasl gerekir, Baıen baslnda
bölqedeki eğitim sorüJnu/ sadece töre ya da çatlşma nedeniyle insanlann çocuklannt okula
göndermemelerinden kaynaklanlyormuş 9ibj s!nuluyor, Halbırki, bölqedeki okullar yete15iz,
öğretmenler eksık, €ğitimin niteliği düşük, Vs. Tüm bunlaİ bölgede eğitimden beklentiyi de dü,

şürmekte ve 8 yllllk eğitimden sonra insanlarln çocuklaİlnl okula göndermemesine d€ neden

Tüm bunlann sonucu olarak bölgeoe had safhada yoksulLuk ve işsizlik mevcuttur, Özellikle
l98o sonraslnda işsizliğin ve yoksulluğun kallcl, sürekli vr yaygln bir boyut karandlğlnl 9ör
mekteyiz. Bu bölgede yaşanan yoksulluk, ülkenin diğer yerlerinde kaİı kar§lya kallnan yok-

sUl uktan çok daha derindir. En iyim§tr tahminle bölgede ]kamet eden nüfusun %60'lnln yok-
sul uk slnün altlnda ya§adlğl §6ylenmektedir. Diyarbaklr Valiliği'nden geçen hafta aldlğlm ve-
rilere göre sadece Diyarbaklada 6ı7 bin Yeşil Kart sahibj vardlr, bu Diyarbaklr nüfusunun
%4ı'ine tekabül etmektedir. Tülkiye g€nelinde ise ortalama 1] milyon Yeşi1 Kart sahibi ıl€
Türkiye nüfusunun %2o'5ine tekabül etmektedir,
Diyarbaklr'da, 2oo5 yrll resmi verilerine qöre, işsizlik oranl %I4,6'dİ, Bu o,an, %L2,2 olan
2006 ylll Türkiye ortalamaslnın üzerinde. Gayriresmi verilere göre jse %60'lara ulaşmakta,

Bu yoksulluk ve ]şsizljk durı]rnunu yalatan önemli nedenlerden biri de çatlşma ortaml Ve zo-
runlu göçtİr. son 20 yıldlr bu Mlgede biİ çatlşma ortaml var, ı9a4'te başlayan bu çatlşma
ortamı ı987 ylllnda olağanüstü Hal 6ölge Valiliğj'nin kurulmasü ile dönüm noktasrna ulaş
ml' yakla$k ı5 ylı süİen oHAL uygulamasl d6nemi, :aili meçhuller, yarglsı2 infazlar, kitlesel