Page 181 - Diyarbakır Barosu Türkiye'de Kürtler Barış Süreci İçin Temel Gereksinimler

sosYoEKONoMiK B 0YuTuYLA KüRT sORuNu

Nuıc.n BAY9AL

Merhabalar,
Benim adlm Nurcan Baysal. Üç yll önce Diyarbaklr'da kurulan Kalkınma Merkezi Dern€ği'ni
temsilen buradaylm. Kalklnma I\rerkezi,2oo4 yllnda Diyarbaklr/da/ bölgenin sosyoekonomik
gelişmesi ile ilgili olarak yereld€n röz söylamek, klrsal ve kentsel alanlarda ara§tlrma Ve uy,
9ulnmall çallşmalar yapmak amaclyla bölgesel kalkünma alanlnda d€neyimli bir grup tarafln-
dar kurü]lmu§tur. Esas olarak üç alanda çallşmalanmlzl yürütmekteyız: 1, zorunlu qöç, 2,
Bölgedeki sosyoekonomik gelişmeye yönelik çaltşmalara daha yetkin biçimde katklda bulun,
maüan için y€relden gençIerin yetiştirilmesi, 3. Kürsal kalklnmaya yönelik uygulamall çalışma,
lar.
Ben, bugün sizlere bölgenin sosyoekonomik durumu ile ilgili Kalkınma M€rk€zi'nd€n arkadaş,
larımla olırşturduğıJmuz düşünceleri ilet€ceğım. ilk önce 0ç noktaya açlklık getirmek istiyo-

runı. Birincisi, bölgenin şu an Tİrkiye'nin en azgelişmiş illerinden oluşuyor olmaslnl aslında
tarihsel bir perspektif içinde el€ almak 9erekiyor. Ne yazlk ki öyle bir aynntlya girecek zama-
nlrr yok. Ancak bu konuda iki vurgu yapünak isterim, ilki, ırluslaraİası dinamikler sonucu/ 0r-
tadoğır'da büyük güçlerin oynadlğ1 roller, savaşlar Vs, nedeniyle bulunduğumuz bölqenin tarih
içinde d€ğişen €konomik konıJmu. Bir diğeri is?, cumhuriyetin kuruluşunu takiben Türkiye'nın
q;l§me mod€linin merke?in geljşm€sine yönelik olduğu. Bunun sonucu olarak da taşranün geri

planda kalarak gelişme ivmesini kaybetmesi.
ikinci önemli nokta ise yine tarihsel kökenleri olan bir konuj genel olarak Kürt sorunu olarak
adlafıdlİabiliri2. Ayantlya 9irmiyorum zaten iki 9ün boyunca bu konu konu§uldu, Benim söyl€,
mek istediğim, Kürt sorunu nedeniy]e, bir yandan bölgedeki kaynaklar yok edilirken, diğer
yandan da bölgeye kaynak v6rilmediğidir.
Üçüncü olarak yapmak istediğim vurgu şui 198o'lerd€n başlayarak Türkiye'nin ı]yguladlğü neo-
lib;ral politikalar, özellikle tanm ve hatlancllüğl çok hlzlü bir biçimde dönüştürmekt€dir, Bu
dönüşüm farkll biqimlerde Türkiye'nin her bölgesind€ hissedilmekt€dir, Ancak ekonomisi yo-
gunluııa tanm ve hayvanclllğa dayandlğl için bu dönüşümün olumsuı etkil€ri en çok bölgemiz,
dehissedilmekt€dir.Budönüşümdenolumsuzetkilenenkesimleriçinde'tekpolitikalaniseya
yoktur ya da lar olan uygulamalar küçük köylüyü ve de küçük işlel,neleri koruyamamaktadlr,
8u 0ç dinamik, yani içinde bulunduğumuz bölgenjn ulgslararası konumundan kaynaklanan s0-
runla;/ Kürt sorunundan kaynaklanan 50runlar ve küreselleşme 5ürecinden kaynaklanan so,
runlar maal€sğf üstüste bin€rek bölgenin durumı]nu qittikçe ağlrlaştlrmlştlr v€ durum iyiye de-
ği] xötüye gitm€ktedir.