Page 115 - Diyarbakır Barosu Türkiye'de Kürtler Barış Süreci İçin Temel Gereksinimler

Ali 8ayramoğlu: Bu işin islamcıllkla alakasl olduğu kanaatinde hiç değilim. Ak Parti'nin, daha
doğrusu isıam kökenli sıyasi partil€rın, zaten Gün€ydoğu b6l9€sinde belli bir oy potansiyeji
vardlr, her zaman olmı]ştur. Bulada soİu şu, '\Nasll oluyor da, KÜrt sorununu temsil eden HA-
DEP. DEHAP, DTP geleneğa karşlslnda Ak Pa4i bu d€nli lok oy alabiliyor?" 8u sorunun bir
tek c€Vabl olduğunu sanmlyorum. Bu soü/!nun bif yanlnln Kürtlerl€, daha doğrusu Kürt toplu-
muyla, bir yanln]n da Türkiye'nin ;çinde bulunduğu konjonktürel durum Ve politikalarla ilgili
olduğu kanaatindeyim. Bjr kere Türk seçmen davranışl, aynı Türk toplumsal dokus0 qibi hete
rojenle9me eği]imindedir, çoğultulaşma eğilimindedir. Dolayl5lyla burada ille cemaatsel oy
davranlş beklentısi doğru d€ğildir. ikincisi, bu heterojenleşm€ eğ]limiyle Kürt politikasl ve
polit kaclsl araslnda slkça ç€lişkileİ ve gerginlikler yaşandığlnl görüyoruz. Bu gerginljkl€rden,
bu klnln alardan kaynakll oy kaçmalan ydşdnTlş olabilir. Diğer taraftln, Al parti islamcl
bir parti olmaktan çok, Türkiyeli in5anln ortalama olarak belleğind€--+n azından böl9e insa-
nlnrıts sanlnm, diğer 5iyasi partilere oranla, ölneğin cumhuriyet Halk Panisi'ne V€ jşte meı
kez sağ partilere oranla en az milliyetçı olan, en az Türkçülük fikri elrafında yol alan bir par
tidir. Bence en önemli diğer faktör de Kürt sorunu alabildiğine derinliğine yaşansa da, can
yaksa da, kan akttsa da, çözümsnz qibi dursa da, adlna ister Türkiyelilik diyelim, iste. başka
bir şay diyel]m, ben böyl€ bir olgunun 9eliştiğini düşünüyorum. Ve Ak Parti'yle tema§-ya da
başka bil siyasi partiyle temas--dünden daha makul hale geliyor, daha olabilil hale qeliyor.
Unltmayallm ki Avrupa BirIiği politikalarlnün, doğrudan somut sonuçlar vermeseler bile, bel-
lekle. üıerinde önemli çi2ikleri ve etkileri o]muştur.
Toleİans fikİi, yani "Kürtlere kard€ş olarak bakanlardan hareket ediyoİlz" diyoEunuz, daha
sonra öyle bir nokta geliyor ki, yeniden İ€dd€ kadaİ gidiyor. fabii bu çok karmaşlk değil as-
llnda, Biraz önce size anlatmaya çallştlğrm o Türkleşme, Türklük halj gelçekten çok güVenlik
todakll] Ve içe kapal1, toleransl sadece bjrey için devreye sokan, her türlü kolektif qİuplaşma,
kolektif talep, grup tal€bi karşlslnda savunma mekanizmalaİtnl, dolaylsıyla saldln mekaniz-
malarlnl harekete 9€çiren bil siyasi kültürl€ ilgili bir durumdur. Şöyle de söyleyebilirizI Birey-
sel olarak kar§llaşma, kaİdeşlik ve toleransla algllantyor fakat gİup talebi, Küİtl€rin bir qrup,
bir k mlik, bir bütün olarak devrey€ gjrmeleri, tam teEine tolerans denilen o fikİı de darma-
dağln ediyor. Çünkü toleranrn kolektjf olanla birleşm€si hali, o hakim kimlikte kabul edile-
mez ya da sindirilemez bir hal ür€tiyor. Şimdj nediİ son dönemlerdeki €n önemli sorun? Avru,
pa Birliği politikalan çerçevesinde Kürt sorun!, Türk kamuoyunun qözünde çanşmalardan,
ölümıerd€n, gelen tabutlardan daha farkll bjr boyut kazandl. kürt sorunu, 5ilahln/ çatlşmanln,
örgüüjn, devletin taşldlğı, ifade ettiği bir §orun olmak kadar, ondan daha fazla toplumsal ve
kültürel bir sorun olarak Tüİk kamuoyunun 9o2üne görünür hale geldi. Kürt taleplerini/ Kürt
toplUm5a1 unsıJrlaınln, gruplarlnın taşldlğlnın 9örülmesi son derece önemli bir olaydıİ. Blna
bir karşllaşma diyebiliri2; çok büyük bir ka§llaşma yaşanlyor ve bu karş]laşma her karşllaş
mada olduğu 9ibi tolerans fıkrini darmadağın ed€c€k İeaksiyonlaİ yaratlyor. Bu kaİşllaşma
bir ıJzlaşmayla da sona erebilır, bir kavgayla da devan edebilir. Dolaylslyla bıJgün Kün mese-
lesi etrarlnda, Tüİk-Kürt kaİşllaşmalannl anlamaya çallşlrken ıihniy€t, tarih gib1 unsurlara
gitmekt€n çok, şimdıki zamao içerisinde yaşananldr!, kan.laynalan daha fazla dikkate almak
lazm. Nasll mesela Eİmeni mestlesind€, Türk er, Kürtl€r ya da bu bölged€ ya§ayanlaİ her