Page 221 - 2014-2016 Çalışma Raporu

ana görevlerinden olan bağımsız yargı ve soruşturma mekanizmalarının da işletilmesi-
nin önüne geçen bu düzenleme ile idare sorumluluk alanını yönetmelik hükmü ile da-
raltmaktadır.
20. Idarenin kendi görev ve sorumluluklarını idari işlemle, yönetmelikle sınırlandırmaya
ÇalıŞması idare hukuku ilkelerine, anayasa hukukuna, idari işleyişi düzenleyen hükümle-
re açıkça aykırılık teşkil etmektedir. "cevap verilmemesi" halinin doğması için hangi
mekanizmaların idare tarafından işletiImek zorunda olduğu belirsiz bırakılmıştır.
2l. Yönetmeliğin iptalini talep etmiş olduğumuz değişiklikten önceki halinde belediye-
lere teslim edilecek olan ceset|er sadece kimsesiz cesetlerle sınırlandırılmıştır. Ancak
mevcut düzenleme ile yakınları ve akrabaları olan cesetlerde belediye ve mülki idari
amirin yetkisi çerçevesine sokulmuştur. Bu durum telafisi imkdnsız manevi zarar|ara
neden olacaktır. Kaldı ki 3 gün içerisinde teslim alınmayan cesetlerin mülki idare ami-
rince gömülmesini düzen|eyen bu düzenleme şekil ve sebep açısından sakattır. Bu 3
günlük sürenin ne zaman başlayacağı cesedin yakınlarına ne şekilde haber verileceği
düzenlenmemiştir.
22. Maktul yakınları sokağa çıkma yasağı sebebi ite cenazelerini teslim alamamaktadır-
lar. Bu durumda mülki idarenin veya belediyenin cenazeyi yakınları olmaksızın göm-
mesi telafi imkönslz zararlara sebebiyet vereçektir. Unutulmamalıdır ki yakınının göm-
me hakkı kanuni düzenlemelerde dahi düzenlenmesine gerek olmayacak derecede doğal
ve kadim bir haktır.
23. Bu düzenleme Sebep unsuru açıdan da sakatlık barındırmaktadır. Zira defin işlem-
leri ile ilgili belediyelerin nakilden, yıkamaya, kefenlemeden, gömmeye kadar işlemleri
gerÇekleştirecek personeli ve organizasyonu zaten vardır. Ancak mülki idari amirlerin
böyle bir teşkilatı bulunmamaktadır. Hal böyle iken hali hazırda iştemekte olan bir sis-
temi aksatacak bu düzenleme, hem kamusal hem kişisel yararı ortadan kaldıracak şekil-
de defin işlemi için organizasyonu olmayan bir idari birime yetki vermektedir.

C- ANAYASA VE ULUSLARARASI HUKUK AÇISINDAN DEĞERLENDiRME
24. Yukarıda anmış olduğumuz iJ.zere ölüsünü gömme hakkı kanunla düzenlenmesine
gerek olmayacak derecede doğal bir haktır. Bu sebeple tanı o]arak kanunda belirtilmiş
değildir. Ancak Anayasa'nın başlangıç bölümünde insan onurundan madde l7 de işken-
ce ve eziyet yasağından ve 20. Maddesinde özel hayatın korunmasından bahsedilmekte-
dir. Düzenleme temel hak ve özgürlüklerin düzenlenmesinde gözetilmek zorunda olu-
nan ölçülülük, zorunluluk, gereklilik ilkelerine de aykırılık taşımakadır.
25. Insan Hakları Avrupa Sözleşmesi'nde (AİHS) de açıkça gömülme ve kişinin yakın-
larını gömebilme hakkı düzenlenmemiştir. Ancak, aşağıda da detaylı otarak görüleceği
üzere, konu AıHs'ın özel hayata ve aile hayatına saygı hakkını koruyan 8. maddesi
altında incelenmektedir. AİHM, tutuklandıktan sonra bir ay aray|a önce annesini daha
sonra babasını kaybeden başvurucunun anne ve babasının cenaze törenine katılmak için
yaptığı başvuruların cezaevitarafından reddedildiği , ölü doğan bebeğin olayın üzüntüsü
ve ŞaŞkınlığı içinde olan annesinin rızası alınmadan gömüldüğü, başvurucunun kocası-
nın küllerini içeren bir kasenin naklinin engellendiği, devlet hastanesinde doğum yapan
anneye doğumdan üç gün sonra bebeğinin öldüğünün söylendiği ve çocuğunun ne za-
man Ve nereye gömüIdüğüne dair bilgi verilmediği davalarda başvurucuların yakınlarını
gömebilme ve cenazelerinde hazır bulunabilme hakkını AİHS'ın özel hayata ve aile

33l