Page 266 - Diyarbakır Barosu Türkiye'de Kürtler Barış Süreci İçin Temel Gereksinimler

Pllat Tacaİi Şimdi efendim 1990 sln€sınde Palis Şartl Anlaşmasl diye bjl anlaşma imzalan-
madl, Ben o slralard. orada bulürnuyordum. Avrupa Güv€nlik ve işbirllği Teşkilatl çerçev€sin_
de, hükümet ve devlet başkanlannln bir araya geldiği bir toplantlda bir bildirge kabul edildi.
Bunun adlna "Paris Şartı" dendi. Ondan sonra b! Paris Şartl. Avrupa Konseyi'nden AvrıJpa
insan Haklan ve Ö2güİlöklerini Koruma sözl€şm€si'ne ek bir b€lge hazırlamaslnl istedi. on,
dan sonra bu belgeyi hazlrlamak için Avrupa Kons€yi-yani strazburg'daki Avrupa Konseyi-
üyeleri, eksperleİi toplandllar, yakıaşlk iki ayllk bir çalışma sonunda bir sonuca varamadl]ar,
zira bu çallşma sonunda ancak iki-üç tane kültİrel hak konusunda bır uzlaşma olduğu 9örül-
dü ve bunun üzerine uzmanlar bu kadar zaylf bir belgenin İültürel haklar prensibini ıarara
sokacağlnl dü$ndüleİ v€ aynldllar. Daha sonra aİademisyenler bu belgeleri aldılar, genişlet,
tjler, Barselona'da bir başka bildirge hazlrlandr, Vesaire. Şu anda, böyle bir belqe, yani Paris
Şartl Anlaşmas! diye bir belge yok,

soru: Okulu blrakma nedenlerinden birj dil sorunu. Anad;li Kürtçe olan çocuklann okula uyum
sorunı] daha fazladlr. Bjrçok psıkolojik 5orun yaratan bu duİum 9öz ardl edilebilir mi?
Pulat Tacar: Edilemez. Ben bölgeye bundan ewel bırkaç kez geldim. Bir defasünda oğu2 ilçe_
sind€ 29 Ekim tö.eninden çlkan pırlJ plrll çocuklar, etraflma toplandllar. Aralannda Kılrtçe
konuşuyollardl/ b€n onlarln Tüİkçelerini denemek istedim, gayet gİzel bir Türkçeyle bana ce_
vap Verdiler ve evlerind€ KÜrtçe konuştuklannl, arkadaşlarlyla da Kürtçe ve de Iürkçe konıJş
tıJklannı ve 6ğİetmenlerinin kendilerine gayet güzel Türkçeyi de öğrettiğini b€liİttil€r. 8u ba,
klmdan bu sorunun mıJhakkak surette aşılma, gerekir.
Bir diğer soİunun sonunda'.Kuİmanci ve zazaca dil değil, lehçedjr'' dendi- olabiliİ, bu bir
tefsir meselesidir ama benim başlmdan g€çen bazl öyküler/ zazaca konu§anın ve Kurmanci
konuşanln birbirjni anlamadlğlnl göst€rdı. Belki ben bu dilleri bilmediğim için yanılabilirim.
Ama bunlaİ benim düşünceme g6re, lehçe d€ğil dil. Çünİü çok farkll sö2cükler içeriyor Vs
farkll gramerleri Var, Bana söyl€nen bu Ve benim gördüğüm bü]. Yani bjraz ewel de size ko-
nuynamda §öyledim. Fransa'da Doğu DiJleri Enstitüsü'nde yapllan bir toplant,ya zazaca ko-
nuşan bir arkadaş çlktl, bil şeyl€r söyledi indi. '.Nedir, ne söyledi bıJ'' dendi, Dedıler ki .'za_
zaca konu§tu ve niçin bu konferansta, bu toplantıda zazaca konuşulmadlğınl prot€sto etti ve
gitti," dediler. Başımdan geç€n buydu. Yani bütü. bunlar yaşadlklarlm. Ama ben dil uzmanl
olmadlğ m için bunlarln doğrıJlırğunu bil€cek durumda değilim.
soru: Kon!şmanlzda terör sözcüğü geçtj, Te7örden neyi kastettiniz?
Yeni yapllan anayasa çalişmalannda Türk halk tanlmlnln değiştirilıp ulus anlamüna çlİanla

mayacağl, etnik gruba indirgeneceğa ve diğer etnjk gruplara yer verileceği söyl€niyor. Başln_
dan beri olmasl gereken bu değ]l mi?

Pulat Tacai Terör konusundaki tanlml burada anlatmaya kalksam, sayln Başkan bana bir ya_
nm 5aat filan vermeniz gerekir, Ben b! konuda bir kitap yazdlm Telör ve Demok^si diye ft
bunu inceledim.

Yeni anayasa konusunda: Yeni anayasayl daha ben 9örmedım. Bazı sa2etelerd€, bazl madde_
lenni okudırm. Önüme gelince inc€Ieyeceğim. Belk de halloyund sunulursa ;t verebil;rim,
bundan ewelki anayasaya ret vermiştim. 8jrau ewel de konıJşmamln baş nda pozitiVist hukuk