Page 46 - Minnesota Protokolü
P. 46

DlYARBAKlR  8ARos  U




                      V. MEZAR AçMAVE  |SKELET KAL|NT|LAR|NlN
                           iNcELEMEsl  lçiN MoDEL  PRoToKoL



           A.Giriş

            Mezar  açma ve iskelet ka[lntltarlnln  inceLenmesi  için  öneriten  bu modet  pro-
           tokoI  temeL  ad[i tlp incelemelerindeki  basamaktann  kapsamIl  bir tistesıni
            içermektedir  Bir antropolojik  araştllmanın  amaçtar|  ite kl5a  süre önce  ötmüş
            bır kişinin  ad[i tlbbi incetemesinin  amaç[anyla  aynldüı  Antropotog  ötenin
            kimtiğini,  ötüm  zamanl  ve yerinl,  ö[üm nedenini,  ötüm  şeklini  veya tanınl
            ((inayet,  intihar,kaza  veya  boğıJtma  )  saptayacak  bitqiteri  toptamatldIr.Ancak
            antropologun  yaklaşlm|  inceienecek  materya[in  doğa5lndan  ötürü değişik-
            likter  göstefir.  Tipik  otarak  adti tabip  cesedi incelemesi  gerekirken  isketeti
            incelemek  için  antropotog  gerekiı  Adti  Tabip  yumuşak  doku[aldan  elde edi
            l,en  biigitere  odaklanIrken  antropotog  sert doku[ardan  etde editen  bi[qitere
            odaktanlr  Çürüme  devam eden  bir süreç  otduğundan  her iki uzmanln  işleri
            birbiriyLe  çaklşabiLir.   Bir antropoLog  taze bir cesedjn  kemiktera  o.taya  çlktlğın-
            da yada ya da taze  cesede kemik  travması  söz  konusu  olduğunda  inceleme
            yapabitir.  Mumyataşmlş  doku[ann  vafllğlnda  ise deneyimti  bir adti tabip  9e-
            rekebi[lr  Bazl  koşullarda  maksimum  bitgiyi  vermek için hem bu protokotün
            hem  de modet otopsi  protokolünün  kutLanlLmasl  gerekebi[iıVücudun  çürüme
            derecesi  araştlrmanln  tipini ve böytece  iztenecek  plotokolü/protokolleri  be-
            lirl,eyecektir.
            Antropo[o9  taraflndan  ortaya atltan  sorutar  tipik  bir otopside  izlenen  soru-
            tardan  farktlllk  gösterir.Antropolojik  alaştlrma  aşağ|daki  sorular  9ibi  soru[ara
            daha fazla zaman  ve dikkat harcar;
               a) Katıntllar  insan kal|nt|[arl  mıdlr?

               b) Katlntltar  bir kişiye  mi ? yoksa birçok  kişiye  mi aittir?
               c) Ötenin  cinsiyeti,  lrkl,  boyu,  vucut  ağlrtlğü,  fizik  dı.]rumu  nedir  ? Hangi
                  eıini  kul[anmaktadIr,?
               d) ötenin kimtiğini  pozitif  otarak  betirtemeye  yarlya.ak  isketet  özetliği  ya
                  da anomalisival  ml?
            Ötüm  zaman|.  ötüm  nedeni ve ötüm  şekli  aynl  zamanda  antropoloq  tarafın-
            dan  da araşt|n[lı  ancak hata  payl  öLümden  hemen  5onraki  bar otopside  elde
            edi[enden  daha  büyüktüı
             Bu modet  protokot  birçok  farktl  durumda  kultan|labiLiı  Anaak  kötü  koşul-
             [ar,  yetersiz  maddi  kaynaklar,  veya  zaman  yetelsizLiği  nedeniyle  uygutamast
             etkitenebitir.  Bazl dulumlarda  protokotden  sapmalar  kaçlnltmaz  veya  hatta



             44
   41   42   43   44   45   46   47   48   49   50   51