Page 118 - CMK Görevlendirmeleri İçin Uygulamada Rehber El Kitabı

CMK GÖREVLENDİRMELERİ İÇİN UYGULAMADA REHBER EL KİTABI
çocuklar ile 15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşını doldurmamış
sağır ve dilsizler için sosyal inceleme yaptırılması zorunludur.

NOT: Kanun, bir yaş sınırlaması yapmamış ve suç isnadı altın-
da bulunan tüm çocuklar için sosyal inceleme raporu aldırılması
gerektiğini düzenlemiştir. Ancak ÇKK m. 35/3 uyarınca, mahkeme
veya çocuk hakimi tarafından sosyal inceleme yaptırılmayabileceği-
ni ve bu durumda gerekçesinin kararda gösterileceğini belirtmiştir.

NOT: Fiili işlediği sırada 12 yaşını bitirmiş, 15 yaşını doldurmamış
bulunan çocuklar ile 15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşını doldur-
mamış sağır ve dilsizlerin işledikleri fiilin hukuki anlam ve sonuç-
larını algılama yeteneğinin ve bu fiille ilgili olarak davranışlarını
yönlendirme yeteneğinin olup olmadığını takdir yetkisi münhasıran
mahkemeye aittir. Sosyal incelemeyi yapan bilirkişi, çocuğun içinde
bulunduğu aile ortamı, sosyal çevre koşulları, gördüğü eğitim, fizik-
sel ve ruhsal gelişimi hakkında bir rapor düzenler. Hakim, bu yaş
grubuna giren çocuğun kusur yeteneğinin olup olmadığını takdir
ederken, görevlendirdiği bilirkişinin hazırlamış bulunduğu raporda
yer verilen gözlem, tespit ve değerlendirmeleri göz önünde bulun-
durur.

 Fiil işlendiği sırada 15 yaşını doldurmuş olup da 18 yaşını
doldurmamış çocukların işledikleri fiilin hukuki anlam ve so-
nuçlarını algılama ve bu fiille ilgili olarak davranışlarını yönlen-
dirme yeteneğinin olup olmadığının takdiri bakımından, sosyal
yönden inceleme yaptırılmasının gerekli olduğu, mahkemece
sosyal inceleme raporuna gerek görülmediği takdirde ise gerek-
çesinin kararda gösterilmesinin zorunlu olduğu gözetilmeden
eksik kovuşturma ile hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir
(Yargıtay 2. Ceza Dairesi’nin, 22/6/2010 Tarihli, 2009/16557 E.
ve 2010/2055 K. sayılı karar).

117